Mamy logo!

Mamy nowe logo, jak nasz siostrzany pałac, Dwór Sarny.

logoSarnykolorForma logo nawiązuje do znaków heraldycznych. Tarcza podzielona została na dwie części. W części prawej, pasy czerwone i złote stanowią barwy znane z symbolu heraldycznego dawnego Hrabstwa Kłodzkiego. Przedwojenni właściciele obiektu, rodzina von Schlabrendorf-Seppau, znana była z regionalnego patriotyzmu a jej pozostałe gałęzie znane z działalności na terenie Hrabstwa Kłodzkiego.

Umieszczenie kolorystki z godła Hrabstwa Kłodzkiego to także próba stworzenia spójnej identyfikacji wizualnej pomiędzy obiektami w Sarnach i Łękanowie.

Lewe pole tarczy herbowej wypełniają pasy w kolorze czarnym i złotym, co jest nie tylko przeniesieniem kolorystyki z emblematu herbowego rodziny von Schlabrendorf-Seppau ale także z godła Dolnego Śląska.

Centralną część tarczy zajmuje orzeł dolnośląski w złotej tarczy ukoronowany rangową koroną hrabiowską, tak jak na kartuszu Schlabrendorfów na łękanowskim pałacu.

Tarcza herbowa, zgodnie z tradycjami ikonografii heraldycznej, została zwieńczona klejnotem, dziewięciopałkową koroną, która zgodnie z kodem heraldycznym była atrybutem tytułu hrabiowskiego, przynależnego przedwojennym właścicielom Łękanowa.

Tarcza oprawiona jest labrami, których forma nawiązuje do eklektycznych i bogatych przedstawień herbowych XIX wieku. Jest to także odwołanie do najważniejszego rozdziału w historii majątku a więc rozbudowy czy przebudowy pałacu w połowie XIX stulecia.

Kolorystyka logo, oprócz kolorystyki heraldycznej (tynktury) ma także dawny wymiar znaczeniowy. Kolor złoty: wiara, stałość, mądrość, chwała. Kolor czerwony: wspaniałomyślność, hart ducha, Kolor czarny: rozwaga, mądrość, stałość.

Posted in Strona główna | Leave a comment

Łękanów – Szczepów

Otrzymaliśmy inwentaryzację zabytkowego parku. Wkrótce opublikujemy niektóre wnioski. Tymczasem artykuł o niektórych podobieństwach pomiędzy pałacami w Łękanowie i Szczepowie.

Łukasz Przybylak, Hortus Excelsior

Jak już wspominaliśmy, pałac w Łękanowie to zagadkowy obiekt. Prześlizgnął się przez karty historii architektury i sztuki bez żadnego echa. Dlaczego? Odpowiedź na to pytanie związana jest z funkcją jaką pełnił ten obiekt w latach swojej świetności. Łękanów, należący do rodziny von Schlabrendorff-Seppau nie był typową rezydencją. Żaden z reprezentantów rodziny nigdy w tym pałacu nie mieszkał na stałe … dlaczego?

Rodowa siedziba znajdowała się w Szczepowie. Tamtejszy pałac o historii sięgającej późnego XVII stulecia stanowił główną siedzibę rodowego majoratu. Pałac w Łękanowie był zaledwie ‘dodatkiem’ do rozległego, łękanowskiego folwarku należącego do hrabiowskiej rodziny ze Szczepowa. Folwark specjalizował się w hodowli bydła oraz owiec (merynosów). Flankujący południową pierzeję rozległego dziedzińca folwarcznego pałac, został wzniesiony / przebudowany około lat 60./70. XIX stulecia. Z niemal 100% prawdopodobieństwem można stwierdzić, iż pałac w Łękanowie pełnił funkcję reprezentacyjnej siedziby administracji folwarku oraz tzw.: letniej rezydencji. Zdradzają to takie elementy pałacowej architektury jak dwa wejścia do budynku z wyraźnym podziałem pomieszczeń parteru na dwie odrębne powierzchnie. Wschodnia część parteru obejmuje szczytowe pomieszczenia, w których mogło znajdować się biuro zarządcy majątku (jego domniemany dom, znajdował się prawdopodobnie w południowej, szczytowej elewacji ciągu zabudowań gospodarczych, zachodniej pierzei folwarku). Zachodnia część parteru to przede wszystkim centralne pomieszczenie, z trzema arkadowymi oknami wychodzącymi na pałacowy taras i ogród. To także powierzchnia z klatką schodową prowadzącą na mieszkalne poddasze pałacu. W tej części mogły znajdować się pomieszczenia mieszkalne, gotowe przyjąć zarówno członków rodziny von Schlabrendorff-Seppau jak również korzystających z gościnności gospodarzy, prominentów tudzież, kontrahentów folwarku. O tym, jakoby łękanowski pałac był także obiektem w rodzaju ‘letniej rezydencji’ świadczy towarzyszący mu ogród ozdobny.

Pałac w Łękanowie został zmodernizowany w tym samym czasie, lub nieco później, co pałac w Szczepowie. Architektura łękanowskiej rezydencji kryje w sobie liczne detale sugerujące ‘inspirację’ rozwiązaniami wprowadzonymi w Szczepowie. Jak dotąd rozpoznaliśmy następujące podobieństwa, które oznaczyliśmy na archiwalnych fotografiach:

14996406748679225580601426340664n

A.
Przeprucie w centralnej części korpusu budynku. W Szczepowie jest to główne wejście do pałacu, oprawione w późnobarokowy portal. W Łękanowie są to arkadowe okna z wyjściem prowadzącym na pałacowy taras (bardzo możliwe, iż wrota na pałacowy taras pełniły w Łękanowie także funkcję reprezentacyjnego wejścia do pałacu – bardziej szczegółowych domysłów należy spodziewać się po dalszej analizie historycznej obiektu, w tym badaniach nad przebiegiem układu drogowego łękanowskiej rezydencji). O przepruciu w centralnej części obydwu pałaców należy mówić w kontekście relacji wejścia do budynku oraz ozdobnej lukarny w połaci dachu. W Szczepowie to klasyczny przykład architektury neorenesansowej, w Łękanowie neoklasycyzującej.

B.
Woluty – to zarówno w Szczepowie jak i Łękanowie akcenty zdobiące lukarny. W Szczepowie wolutowe zdobniki akcentowały zarówno centralną lukarnę jak i mniejsze, boczne. W Łękanowie, woluty zdobiły jedynie centralną lukarnę elewacji południowej i północnej.

C.
Lukarny – uwagę zwraca ogromne podobieństwo lukarn bocznych pałacu w Szczepowie i Łękanowie. Należy tu zwrócić uwagę na sposób przekrycia lukarn półkolistym zadaszeniem. W przypadku Łękanowa był to wariant mniej dekoracyjny. Był pozbawiony bowiem dodatkowego elementu w postaci ozdobnego szpica z kulą.

D.
Oprawa okien – pałac w Szczepowie prezentuje cechy późnobarokowe oraz architektury historyzmu (neorenesans francuski). Do elementów późnobarokowych należy m.in.: oprawa pałacowych okien. Widoczne są charakterystyczne, powiększone górne naroża otworów okiennych. Detal ten został także zastosowany przy w Łękanowie.

E.
Boniowanie – w przypadku obydwu pałaców, zastosowanie boniowania to efekt modernizacji rezydencji w stylu neorenesansu. Boniowanie, a więc dekoracyjne opracowanie krawędzi kamieni było szczególnie szeroko stosowane w epoce renesansu. W czasach architektonicznego historyzmu, którego wpływom uległ zarówno Szczepów jak i Łękanów, boniowanie było standardowym detalem modernizowanych wówczas rezydencji. W obydwu przypadkach, elementem wspólnym jest boniowanie naroży ścian budynków.

Pałace w Łękanowie oraz Szczepowie zdradzają nam także nieco tajemnicy o czasach w jakich zostały zmodernizowane. Nosząc wszelkie cechy neorenesansu oraz neoklasycyzmu, są reprezentantami nurtu architektonicznego historyzmu, który rozwijał się w Europie w dobie XIX stulecia. Najintensywniejszy rozwój form neorenesansowych w architekturze przypada na lata 1870-1890 (wraz z ostatnim dziesięcioleciem XIX wieku a na Górnym Śląsku także początku XX wieku). Oprócz ogólnoeuropejskich tendencji architektonicznych, w przypadku śląskich rezydencji tamtej epoki, ogromną rolę odegrał mecenat ówcześnie panującego władcy. Obydwie rezydencje zostały zmodernizowane za panowania Cesarza Wilhelma I. Był to cesarz który architekturę renesansową uznawał za jedną z piękniejszych, stąd też tak ogromna popularność na Śląsku i na terenie Królestwa Prus, neo odmiany tego stylu (wśród władców Królestwa Prus – z wyłączeniem Fryderyka Wielkiego oraz Cesarza Wilhelma II, stylem architektonicznym uznawanym za narodowy był gotyk oraz wszelkie jego neoformy a także architektura klasycyzująca – ta głównie za sprawą takich wielkich architektów jak Karl Friedrich Schinkel). Nie wolno zapominać, iż w dobrym tonie także świata XIX wiecznej arystokracji, należało wznoszenie rezydencji, których styl architektoniczny pokrywał się pewnym stopniu z preferencjami artystycznymi aktualnie panującego władcy.

Pałac w Łękanowie do dzisiaj zdradza swoim detalem przynależność do hrabiowskiej grupy społecznej żyjącej w XIX wiecznej Europie. Ów detalem jest korona wieńcząca kartusz herbowy znajdujący się w szczycie centralnej lukarny. Według symboliki tzw.: dziewięciopałkowa korona jest przymiotem hrabiowskim.

Badając losy rezydencji w Łękanowie, jako tego specyficznego tworu architektonicznego, będziemy niejednokrotnie odnosić się do rezydencji w Szczepowie, gdzie jak podejrzewamy już od dawna, skryte mogą być tajemnice dotyczące historii łękanowskiego ogrodu.

Posted in Strona główna | Leave a comment

Zima w Łękanowie

14673975360085964850011329159981Drzewo wyproszone z gzymsu, rynny udrożnione, dziury w dachu tymczasowo uszczelnione.

Po raz pierwszy od kilku lat deszczówka nie leje się po elewacji ani do wewnątrz.

W ten sposób wypełniliśmy zalecenia konserwatorskie na rok 2013.

Do wiosny planujemy dalsze prace porządkowe w parku.

Posted in Strona główna | Leave a comment

Pierwszy rysunek inwentaryzacyjny

Warszawskie Studio Deco kończy digitalizację inwentaryzacji architektury. Na jej podstawie już niedługo rozpoczną się prace projektowe.

Na pierwszym dostępnym z tych prac rysunku widać zamurowane drzwi wejściowe do pałacu oraz podniesienie terenu w stosunku do stanu pierwotnego. Nie ma na nim uszkodzeń tynku, więc można sobie lepiej niż na zdjęciach wyobrazić stan po planowanej rewitalizacji.

Rysunek inwentaryzacyjny elewacji południowej

Rysunek inwentaryzacyjny elewacji południowej

Posted in Strona główna | Leave a comment

Inwentaryzacja zakończona

IMG_1764Studio Deco warszawskiego architekta Ryszarda Szczęsnego, który ma na swoim koncie wiele udanych rewitalizacji zabytków, zakończyło wstępny etap inwentaryzacji budynków Pałacu Łękanów.

Wkrótce pojawią się pierwsze rysunki inwentaryzacyjne. Przed nami ekspertyzy konstrukcyjne.

Tymczasem, przy okazji inwentaryzacji, rozpoczęliśmy porządki wokół pałacu. Taras przypałacowy jest oczyszczony ze śmieci i chwastów. Po opadnięciu liści będzie można nareszcie rozpocząć porządki w parku.

Posted in Strona główna | Leave a comment

Postępy w lecie

Pozostałość balustrady tarasu pałacowego. Na podstawie zdjęć archiwalnych i takich pozostałości balustrada zostanie odtworzona.

Pozostałość balustrady tarasu pałacowego. Na podstawie zdjęć archiwalnych i takich pozostałości balustrada zostanie odtworzona.

Przez lato sporo się w Łękanowie wydarzyło. W sierpniu zabezpieczyliśmy wszystkie budynki przed wchodzeniem przez osoby niepowołane. Uzyskaliśmy również z sądu wieczystoksięgowego potwierdzenie wpisu nowego właściciela do nowej księgi wieczystej założonej dla zespołu pałacowo-parkowego.

Otrzymaliśmy też wytyczne konserwatorskie oraz zalecenia pokontrolne, całkowicie zbieżne z naszymi planami. Mówią one m. in. o tym, że należy zachować historyczny układ przestrzenny a wyeliminować szpecące zespół obiekty i błędne nasadzenia zieleni. Dolnośląski Wojewódzki Konserwator Zabytków postuluje też odbudowę wschodniej pierzei podwórza folwarku.

Na początku września ustanowiliśmy Fundację Odbudowy Pałacu Łękanów. 4 października rusza inwentaryzacja architektoniczna budynków.

Posted in Strona główna | Leave a comment

Wikipedia

Rozbudowaliśmy wpis o Łękanowie w anglojęzycznej wersji Wikipedii:

From the 14th century, the village has been known under various names, which included Lankanow and Lanka. Before World War II, the village was called Lanken and was part of the German district of Lower Silesia and property of Counts of Schlabrendorf, who had a majorat in the palace of Seppau, some 20 kilometers away. Between 1860 and 1945 the village served as an auxiliary residence of the counts, who had a manor house (referred to in German as Schloss, meaning palace or castle) built in the western outskirts of Lanken.

In 1945, borders shifted at the end of the war and the region became part of Poland. The name was changed to Łękanów and the Schlabrendorfs were expropriated. The manor was divided and parts of its were given to a collective farm run by the state. By the time communism collapsed in 1989, the manor house and outbuildings had been heavily transformed, with the manor house turned into apartments for collective farm staff.

A state-owned agency which owned the remnants of the manor–more than six hectares of land and buildings–sold it in 2013 to a private owner who plans to restore the manor house to its 19th-century shape, renovate the outbuildings as well as rebuild ruined structures to house a hotel. Part of the property, in particular an 18th-century granary, will house a nonprofit cultural institution.

The manor in its entirety is a listed heritage site.

Posted in Strona główna | Leave a comment

Park w Łękanowie

Przy projekcie rewitalizacji założenia parkowego w Łękanowie współpracujemy z p. Łukaszem Przybylakiem i jego pracownią Hortus Excelsior. Oto pierwsze znaleziska:

Park w Łękanowie

Park w Łękanowie

„Z rocznika J.G. Knie – „Alphabetisch-statistisch- topographische Uebersicht der Dörfer, Flecken, Städte und andern Orte der Königl. Preuss. Provinz Schlesien : nebst beigefügter Nachweisung von der Eintheilung des Landes nach den Bezirken der drei königlichen Regierungen, den darin enthaltenen Fürstenthümern und Kreisen, mit Angabe des Flächeninhaltes, der mittlern Erhebung über die Meeresfläche, der Bewohner, Gebäude, des Viehstandes usw.” wydanym we Wrocławiu w 1845 r. dowiadujemy się, że właścicielem majątku był Hrabia von Schlabrendorf-Seppau.

Dowiadujemy się również, że na terenie Łękanowa działała ówcześnie komórka prawna w postaci sądu. 121 spośród 571 mieszkańców było wyznania ewangelickiego a cała populacja Łękanowa zamieszkiwała wówczas w 52 domach. Na terenie Łękanowa funkcjonowała również katolicka szkoła.

Nie pada wzmianka o pałacu a tym bardziej towarzyszącym mu ogrodzie. J.G. Knie podaje natomiast, iż w Łękanowie funkcjonował pański folwark. Mamy zatem sytuację podobną do tej z Kamieńca, bowiem także zródła kartograficzne w postaci map topograficznych, określają tereny przy budynkach mieszkalnych (pałacu) jako tereny uprawno-użytkowe. Rocznik statystyczny został sporządzony przed wybudowaniem pałacu w Łękanowie stąd brak jakiejkolwiek wzmianki o nim. Mapa kartograficzna z kolei została opracowana po wybudowaniu pałacu w Łękanowie a nadal nie przedstawia terenów położonych na południe i zachód od niego jako ogrodu czy parku.

Drzewostan jaki mogliśmy zobaczyć na zdjęciach z terenu wykonanych przez obecnego właściciela obiektu, wskazują iż są to relikty przemyślanej, ogrodowej kompozycji założonej zapewne równolegle z wzniesieniem w latach 60. XIX wieku, łękanowskiej rezydencji. Siedziba hrabiowskiego majoratu von Schlabrendorf-Seppau mieści się w Szczepowie i to w kierunku tego obiektu kierujemy wzrok by znaleźć odpowiedzi na pytania dotyczące Łękanowa.

We wstępnych badaniach nad historią rezydencji w Łękanowie doszło do dość niespodziewanego obrotu sytuacji. Kiedy tylko zobaczyliśmy zdjęcia z terenu na których była widoczna grupa okazałych czerwonych buków (od strony ogrodowej elewacji pałacu) przez myśl przebiegło nam nazwisko dwóch wybitnych planistów XIX i początku XX wieku. Hermann Ludwig Heinrich von Pückler-Muskau (1785-1871) autor projektu słynnego Bad-Muskau i Branitz a także prekursor rozwiniętej przez siebie brytyjskiej teorii ogrodnictwa krajobrazowego na terenie Europy środkowo-wschodniej oraz jego uczeń i kontynuator realizacji Parku Mużakowskiego Carl Eduard Adolph Petzold (1815-1891) to dwie z najważniejszych dla nas postaci minionej sztuki ogrodnictwa.

Myśl o tych postaciach w kontekście Łękanowa wynikała z propagowanego przez nich zabiegu planistyczno-ogrodniczego polegającego na tworzeniu tzw. bukietów. Bukiety według tych planistów były zestawieniami drzew tego samego gatunku sadzonymi w jednym dołku, na planie koła lub w zwartej grupie składającej się z minimum trzech sztuk.

O ile nazwisko Księcia Hermanna można było wykluczyć z jakichkolwiek, bezpośrednich powiązań z Łękanowe (oczywiście prawdopodobne było, iż właściciele obiektu von Schlabrendorff-Seppau silnie inspirowali się dziełami twórcy, które weszły do ówczesnego kanonu ogrodniczego) o tyle mało prawdopodobnym wydawało się nam by także Petzold był autorem projektu ogrodu, o którego istnieniu milczą nawet źródła kartograficzne (funkcjonuje zależność pomiędzy rozmachem kompozycji ogrodowej a jej bytnością na mapach kartograficznych. Jak wiemy z przypadku chociażby Kamieńca czy też Łękanowa, nie wszystkie ogrody przypałacowe były za takie uznawane przez kartografów sporządzających materiał).

Jak się jednak okazuje Eduard Petzold może mieć pośredni związek z kompozycją ogrodu łękanowskiego. W 1863 r., Eduard Petzold wykonał projekt przypałacowego ogrodu w Szczepowie, siedzibie hrabiowskiego majoratu rodu von Schlabrendorff-Seppau. Co prawda nie oznacza to, iż Petzold sporządził własnoręcznie także szkice ogrodu w Łękanowie, bo tak na pewno nie było. Jest jednak wielce prawdopodobnym, iż w Łękanowie znajdują się elementy struktury przestrzennej ogrodu „skopiowane” ze Szczepowa a kto wie, czy nawet nie zaaranżowane poprzez konsultacje właścicieli obiektu z wielkim planistą”.

Posted in Strona główna | Leave a comment

Pałac Łękanów w PDL

Kibicujemy działaniom Polskiej Doliny Loary, społeczności na Facebooku, która ma na celu popularyzację zabytkowych rezydencji Dolnego Śląska.

Pałac Łękanów w społeczności Polskiej Doliny Loary

Pałac Łękanów w społeczności Polskiej Doliny Loary

Posted in Strona główna | Leave a comment

Łękanów na konferencji na Zamku Topacz

Pałac Łękanów na slajdzie podczas konferencji

Pałac Łękanów na slajdzie podczas konferencji

Zdjęcie Pałacu Łękanów zostało wykorzystane w dn. 5 lipca 2013 r. podczas konferencji Agencji Nieruchomości Rolnych z udziałem Ministra Kultury Bogdana Zdrojewskiego oraz Dolnośląskiej Wojewódzkiej Konserwator Zabytków Barbary Nowak-Obelindy.

Tutaj można przeczytać obszerną relację z tej konferencji, podczas której mieliśmy przyjemność poznać właścicieli innych pałaców w woj. dolnośląskim.

Posted in Strona główna | Leave a comment